Əvəzliklər (Pronouns) — qayda və nümunələr
Bu bölmə mülkiyyət, refleksiv/qarşılıqlı və qeyri-müəyyən əvəzliklərin düzgün formasını və fellə uzlaşmasını yoxlayır. Əsas çətinlik — cümlənin təsdiq, mənfi və ya sual olmasına görə some-/any-/no- seriyasından düzgün formanı seçməkdir.
A — Sual əvəzlikləri: whose, which, what
Whose — mülkiyyət
Kimin sahib olduğunu soruşarkən whose işlədilir.
- Müəllim sinifin döşəməsindən tapılmış qələmi götürüb kimə aid olduğunu öyrənmək istəyir, çünki üstündə heç bir ad yoxdur: Whose pencil is this, Tom's or Helen's? (Mülkiyyəti soruşan sual sözü — kimin olduğunu bilmək istəyəndə işlədilir.)
Which — məhdud seçim
Tanınan, məhdud bir qrup arasından seçim edərkən which işlədilir, adətən of ilə.
B — Mülkiyyət əvəzlikləri: asılı və müstəqil formalar
| Şəxs | İsimdən əvvəl (asılı) | Müstəqil (isimsiz) |
|---|---|---|
| mən | my | mine |
| sən / siz | your | yours |
| o (kişi) | his | his |
| o (qadın) | her | hers |
| biz | our | ours |
| onlar | their | theirs |
C — Refleksiv və qarşılıqlı əvəzliklər
-self / -selves — mübtədaya uzlaşma
Refleksiv əvəzlik mübtədaya say və şəxsə görə uzlaşır: tək mübtəda üçün -self, cəm mübtəda üçün -selves.
- Dostun yeni iş mühitində hamını razı salmaq üçün öz prinsiplərindən əl çəkməyə başlayıb və sən ona xəbərdarlıq edirsən: Don't lose yourself. (Refleksiv əvəzlik mübtədaya — burada "sən"ə — uzlaşaraq -self formasında olur.)
- İşdəki bir neçə həmkarın həddindən artıq özünəinamlı davranışından şikayətlənərkən deyirsən: People who think too much of themselves. (Mübtəda cəm — people — olduğu üçün refleksiv əvəzlik də cəm formada, themselves, olur.)
Each other və one another
İki tərəf arasında qarşılıqlı hərəkət üçün each other, ikidən çox tərəf arasında isə ənənəvi qaydaya görə one another işlədilir.
- Tikinti meydançasında bir neçə fəhlə ağır beton bloklarını daşımaqda bir-birinə köməklik edir: The workers help one another. (İkidən çox nəfər arasında qarşılıqlı hərəkət üçün ənənəvi qaydaya görə one another işlədilir.)
Qaydanın davamı tətbiqdədir:
- D — Qeyri-müəyyən əvəzliklər: some-, any-, no-, every-
- E — Distributive əvəzliklər: each, either, neither, both
- F — other, another, others, the other
Bu mövzu üzrə 51 test sualı izahlı cavablarla tətbiqdə sizi gözləyir.