magistratura ingilis dili 97 test sualı tətbiqdə

Ön qoşmalar (Prepositions) — qayda və nümunələr

Bu bölmənin 92 sualı əsasən üç sahəni yoxlayır: zaman və yer bildirən ön qoşmaların düzgün seçimini, fel/sifətlə sabit birləşən (collocation) ön qoşmaları və hərəkət istiqamətini bildirən ön qoşmaları. Magistr imtahanında bu qaydalar tez-tez qarışdırılır.

A — Zaman bildirən ön qoşmalar: at, on, in

Dəqiq vaxt — at

At dəqiq saatlarla, bayramlarla və bəzi sabit ifadələrlə işlənir.

• Dostunla sabahkı görüşün vaxtını dəqiqləşdirirsən və saat üzərində razılaşırsan: Let's meet at 10 o'clock. (Dəqiq saat həmişə at ilə verilir.)
• Ailə üzvlərinə bayram planlarını izah edirsən — hər il bu bayramda hamı nənəngilə yığışır: We always visit our grandparents at Christmas. (Böyük bayram adları ilə at işlənir.)
• Müəllim sinifə təcili xəbərdarlıq edir, gecikməyə vaxt yoxdur: Leave the room at once, there's a fire drill. ("At once" — dərhal, gecikmədən mənasını verən sabit ifadədir.)

Günlər və tarixlər — on

On həftənin günləri, konkret tarixlər və gün tipini bildirən ifadələrlə (on a rainy day) işlənir.

• Dostun səndən görüş vaxtını soruşur, sən də həftə sonunu təklif edirsən: Let's go hiking on Sunday. (Həftənin günləri ilə on işlənir.)
• Məktəbdə yeni tədris ilinin başlama tarixini elan edirlər: The new school year starts on the 1st of September. (Konkret tarix on ilə verilir.)
• Yay tətilində uşaqların gündəlik vərdişini təsvir edirsən — hər isti gündə çimərliyə gedirlər: We go swimming on hot summer days. (Gün tipini bildirən ifadələrdə də on işlənir.)

Aylar, illər, günün hissələri — in

In aylar, illər və günün geniş hissələri (səhər, axşam) ilə işlənir; günün hissəsi konkret bir gecə ilə birləşəndə isə on işlənir (on Saturday night).

• Dostuna gündəlik rejimini izah edirsən — dərsdən sonra, axşam saatlarında kitab oxumağı sevirsən: I usually read a book in the evening. (Günün geniş hissələri in ilə verilir.)
• Baban gənclik illərindən danışarkən ailənin köçdüyü ili xatırlayır: My grandparents moved to Baku in 1988. (İllər həmişə in ilə işlənir.)
• Dost yığıncağının vaxtını dəqiqləşdirirsən, günün ikinci yarısını təklif edirsən: Let's meet in the afternoon, around three. (Günün geniş hissəsi olduğu üçün in işlənir, konkret gecə olsaydı on işlənərdi.)

B — since və for: müddət və başlanğıc nöqtəsi

for — müddət

For bir hərəkətin nə qədər davam etdiyini bildirir və çox vaxt Present Perfect ilə işlənir.

• Qonşuna nə vaxtdan bəri bu binada yaşadığınızı izah edirsən — ailən bura çoxdan köçüb və hələ də oradasınız: We have lived here for twenty years. ("For" müddəti — iyirmi il ərzində — bildirir, Present Perfect ilə işlənir.)
• Dostunun bacısı haqqında soruşanda, onun xaricdə olduğunu izah edirsən: She has been away for a few months. (Neçə aydır getdiyini, yəni müddəti, göstərir.)

since — başlanğıc nöqtəsi

Since hərəkətin başladığı konkret ANI (tarix, hadisə) bildirir, müddəti yox.

• Tarix müəlliminə ölkənin son onilliklərdəki dəyişikliklərini izah edirsən — konkret bir ildən bəri baş verənlər haqqında: Great changes have taken place since 1988. ("Since" konkret başlanğıc nöqtəsini — 1988-ci ili — göstərir, müddəti yox.)
• Yeni iş yoldaşına köhnə dostunla necə tanış olduğunu izah edirsən: I have known him since school. (Tanışlığın başladığı konkret nöqtə — məktəb dövrü — since ilə verilir.)